Ποιο λοιπόν είναι το κριτήριο για την ισότητα των φύλων;

ΤΡΙΑ ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΣΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΦΥΛΩΝ.
Η ανισότητα ανάμεσα στον άνδρα και στην γυναίκα είναι φαινόμενο που υπάρχει και διατηρείται από την αρχαιότητα. Κατά την διάρκεια του 20ου αιώνα σημειώθηκαν εξαιρετικά σημαντικές πρόοδοι τόσο σε επίπεδο νομικό και θεσμικό όσο και σε επίπεδο κοινωνικό που έφεραν τον άνδρα και την γυναίκα σε ένα επίπεδο τυπικά ίσης μεταχείρισης το οποίο όμως σε καμία περίπτωση δεν είναι πραγματικά ίσο.

Υπάρχει μεγάλη σύγχυση στο πώς να εκτιμήσουμε εάν η μεταχείριση που γίνεται σε άνδρες και σε γυναίκες είναι η σωστή, πόσο μάλλον εάν είναι ίση. Επειδή αντικειμενικά είναι πολύ περισσότερες οι περιπτώσεις όπου η άνιση μεταχείριση γίνεται εις βάρος της γυναίκας έχουμε ταυτόχρονα και φαινόμενα άρνησης αναγνώρισης άνισης μεταχείρισης του άνδρα όταν αυτό πραγματικά συμβαίνει. Ένα κλασικό παράδειγμα που ευτυχώς τείνει προς διόρθωση διεθνώς είναι η παλαιωμένη πλέον και εσφαλμένη πεποίθηση ότι ένας άνδρας δεν μπορεί να είναι θύμα βιασμού ή κακοποίησης ούτε και ότι η γυναίκα μπορεί να είναι βιαστής ή ένοχη κακοποίησης άνδρα.

Υπάρχουν τρία χαρακτηριστικά που θα πρέπει να πληρούνται όχι μόνο σε θεσμικό ή νομικό πλαίσιο αλλά και στην καθημερινή κοινωνική πρακτική. Και αυτό επειδή εάν ο νόμος μεν επιτρέπει κάτι είτε στο ένα φύλο είτε στο άλλο, η κοινωνική κατακραυγή και απόρριψη δε είναι τέτοια που θα καταστήσει το άτομο παρία ή περιθωριοποιημένο, τότε δεν μπορούμε να μιλάμε για συνθήκες ισότητας των φύλων.

Χαρακτηριστικό 1: πραγματική ελεύθερη βούληση

Πραγματική ισότητα των φύλων υφίσταται όταν και τα δυο φύλα μπορούν να επιδοθούν σε νόμιμες πράξεις, μόνο αν το θέλουν, χωρίς κοινωνικό καταναγκασμό υπέρ ή κατά της πράξεως αυτής.
Π.χ. υπάρχει πραγματική ισότητα ανάμεσα στα φύλα στην Ελλάδα, όπως και όλες τις σύγχρονες κοινωνίες, όσον αφορά την οδήγηση οχήματος. Δεν υπάρχει όμως αντίστοιχη ισότητα ανάμεσα στα φύλα όσον αφορά την επιλογή ενός άνδρα να μείνει στο σπίτι να μεγαλώσει τα παιδιά και να ‘κρατάει’ το σπίτι ενώ η γυναίκα να φέρνει το οικογενειακό εισόδημα, όχι γιατί δεν είναι νόμιμο και τυπικά αποδεκτό αλλά γιατί ο κοινωνικός αντίκτυπος είναι αρκετά αρνητικός έως απαγορευτικός.

Χαρακτηριστικό 2: σταθερά στατιστικά ποσοστά.

Εάν παρατηρείται σε στατιστικές έρευνες διαφόρων κοινωνικών, επαγγελματικών, οικονομικών και ακαδημαϊκών πρακτικών ποσοστιαία κατανομή που παραμένει λίγο πολύ σταθερή (π.χ. σταθερά επί έτη 20%, 50%, 90%, κλπ) όσον αφορά το πόσες γυναίκες και πόσοι άνδρες επιδίδονται σε αυτές τις πρακτικές, έχουμε ανισότητα των φύλων.

Αυτό επειδή αδιάληπτη σταθερότητα σε ένα στατιστικό ποσοστό υπονοεί την ύπαρξη παραγόντων που απαγορεύουν στο ένα από τα δύο φύλα να έχει περισσότερη ή λιγότερη πρόσβαση από αυτήν που ήδη καθορίζει το σταθερό ποσοστό.
Π.χ. μια διοίκηση η οποία έχει σταθερά 20% γυναίκες ή σταθερά 80% γυναίκες επί σειρά ετών διαφαίνεται ότι κάνει προσλήψεις/διορισμούς με βασικό κριτήριο το φύλο και άρα δεν αντιμετωπίζει τα δύο φύλα με ισότητα.
Επίσης π.χ. εάν οι πτυχιούχοι μιας ειδικότητας είναι σταθερά 20% γυναίκες ή 80% γυναίκες σημαίνει κατά πάσα πιθανότητα ότι κοινωνικοί παράγοντες απαγορεύουν στο ένα φύλο να επιδοθεί ή να επιλέξει την συγκεκριμένη ειδικότητα ή ότι η επιλογή των εισαγομένων φοιτητών/σπουδαστών γίνεται με βασικό κριτήριο το φύλο (ενσυνείδητα ή ασυνείδητα , ή και τα δύο).

Κριτήριο 3: η στερεοτυπική απεικόνιση των φύλων στις διαφημίσεις

Η διαφήμιση, ιδίως όπως έχει διαμορφωθεί για την τηλεόραση και το ραδιόφωνο, στόχο έχει το θυμικό των ανθρώπων-καταναλωτών και όχι την κριτική σκέψη τους. Αποπειράται να σχηματίσει ευνοϊκούς για το προϊόν της συνειρμούς με στερεότυπα και επιθυμητές καταστάσεις και πρακτικές. Αυτό σημαίνει ότι ο τρόπος που απεικονίζονται οι άνδρες και οι γυναίκες στις διαφημίσεις είναι μια αποτύπωση των ρόλων τους και κατά συνέπεια και των ρόλων που τους είναι προσβάσιμοι και/ή επιβεβλημένοι.
Αυτό γίνεται ιδιαιτέρως εύκολο να το παρατηρήσουμε όταν μια διαφήμιση προσπαθεί να εκμεταλλευθεί αντιδραστικότητα, αμφισβήτηση και έντονη διαμάχη για το περιεχόμενο της ώστε να πετύχει την εξάπλωση της αναγνωρισιμότητας του προϊόντος που προωθεί.
Φυσικά, αυτό δεν αφορά τις διαφημίσεις που δεν μεταχειρίζονται έμφυλους ρόλους, που είναι εξαιρετικά λίγες.

Η ισότητα και ανισότητα των φύλων είναι ένα γεγονός που μπορούμε να το διαγνώσουμε και να το αποτυπώσουμε. Το κατά πόσον πρέπει ή δεν πρέπει να υπάρχει ισότητα ή ανισότητα σε κάποια κατάσταση όσον αφορά τα φύλα είναι κάτι που έγκειται στην ηθική και φιλοσοφική προσέγγιση του/της καθενός/καθεμιάς καθώς και στην συλλογική αποδοχή του προφίλ της κοινωνίας που θέλουμε να έχουμε ή να φτιάξουμε.

  • LIFESTYLE: ο ρόλος του sex σε ΜΜΕ & social media
  • ΛΟΧΟΤΕΧΝΙΑ-ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟΣ-ΤΗΛΕΟΡΑΣΗ: ο ρόλος των dramas/serials ως ρυθμιστικός και διεθνικός παράγοντας μιας κοινωνίας: καταγραφή & συγκριτική αναφορά σε χώρες Ασίας – Ευρώπης – Αμερικής // Η Ελλάδα πρέπει να βρει τον δικό της ρυθμό, στυλ και αφήγημα στις παραγωγές της
Μοιραστείτε το